EmirhanSenyurek @EmirhanSenyurek_1006

Ortaçağ - Rönesans Halk Kültüründe Karnaval ve Kamusal Alan İlişkisi

 Karnavalların kökenleri pagan kültürüne kadar dayanmaktadır. Avrupa’da Hristiyanlık yaygınlaştıkça karnavallar da değişime uğramış ve Hristiyanlaşmıştır. Fakat bu değişim karnavalları alt-üst edici özelliklerinden uzaklaştıramamıştır. Dini ya da siyasi otoritelerce engellenemeyen ve kısıtlanamayan yapısıyla, karnavallar var olan bütün güç ilişkilerini askıya alarak toplumu geçici bir süreliğine de olsa sınıfsızlığa getirir. Bu karşı konulamayan güç karşısında erk, bunu onaylamak hatta katılmaktan başka hiçbir şey yapamaz. Karnaval merkezi saran bir çevre hareketidir, toplumun kendi kendine örgütlenişi ile bu hareket, herkesi kendi bünyesine katar. Özel ve kamusal alanın arasındaki ayrım ortadan kalkar. Karnavalın bir yöneticisi veya maddi kaynak aktaranı yoktur, kimsenin himayesi altında değildir. Tam bir eşitlik ve evrensellik ruhuna sahiptir; karnaval alanında halkın büyük bedenine herkes ayrıcalıksız olarak dahil olabilir. Üst sınıflar veya aşağı sınıflardan herkes karnavala katılabilir; karnavalda giyeceği kostümü, hazırlayacağı yemeği, sunacağı herhangi bir “sanatsal ürünü” kendisi seçebilir veya tasarlayabilir. Alt sınıflar ruhban üyeleri ve kraliyet üyeleri bile açıkça belirtilmeyen bu şartlara uyarak karnavala dâhil olabilir. Karnaval bir yönüyle, izleyicisi, sahnesi ve sahne ışıkları olmayan, üreticisi ve eseri arasında mesafe bulunması gerekmeyen bir estetik etkinlikler alanıdır. (İlim. 2017. S.159). Bahtin, halk karnavalları ile resmi bayramları birbirinden kesin çizgilerle ayırır. Bu iki etkinlikler bütününün birbiriyle karıştırılması karnavalın kamusal ve siyasal açıdan öneminin kavranmasını olanaksız kılar. Resmi bayramlar siyasal, dini, askeri ya da ticari erklerce düzenlenen, kökenini geçmişten alan ve geleceği yönlendiren bir yapıdadır. Var olan güç ilişkilerini onaylar ve statükonun engelsiz bir şekilde devamına hizmet eder. Erklerin kendilerini ispat ve zaferlerini ilan biçimi olan sınıfsal ayrımlar, kesin ve net bir şekilde vurgulanır. Oysa karnavallar tamamen halk kültürünün bir ögesi olarak eleştirel ögeler barındırır. Tamamlanmışlığa ve kesinliğe tamamen karşıdır. Bu açıdan bakıldığında karnavallar var olan güç ilişkilerini sarsar ve erklerin tertip ettiği resmi bayramlardan kesin olarak ayrılır. Karnavallar halk tarafından kolektif bir şekilde organize edilir ve yaşanır. Karnaval öncesinde herkes karnaval kostümünü, sunacağı yemeği ve içkiyi hazırlar. Fakat bu ögelerden en önemlisi; maskelerdir. Karnavallar şehrin meydanlarına ve sokaklarına tamamen yayılır ve her yeri kuşatır, hatta kiliseler ve saraylar bile geçici süreliğine işgal edilebilir. Bu denli özgürlüğün olduğu ve sınıf öncesine dönüşün yaşandığı aralıkta anonimlik en önemli gösterge olarak karşımıza çıkar. Maskeler toplumun büyük bedenine dahil olmayı kolaylaştırır ve özgürlüğün en önemli göstergelerinden biri olarak öne çıkar. Resmi bayramlar kendisini üniformalar ya da ayrıcalığı gösteren kostümler ile var olurken, karnavallar herkesin istediği 

8

Henüz hiç yorum yapılmamış.

Yorum yazmak için giriş yapmanız gerekli